BİRLEŞMİŞ MİLLETLER (AA) - Myanmar'ın Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Kyaw Moe Tun'un ülkesindeki darbeye ve yönetimi ele geçiren orduya karşı çıkarak askeri rejime yetkiyi tekrar halka devretmesi ve uluslararası topluma Myanmar halkına destek vermesi çağrısı yapan konuşması, BM Genel Kurulu'nda alkış topladı.
BM Genel Kurulu'ndaki Myanmar oturumunda konuşan Kyaw Moe Tun, uluslararası toplumdan ülkesindeki darbeyi durdurmasını istedi. Myanmar Büyükelçisi, BM'ye ülkesindeki askeri rejime karşı çıkmak ve demokrasiyi yeniden tesis etmek için gerekli her türlü yola başvurması çağrısı yaptı.
Kyaw Moe Tun'un ülkesindeki darbeye ve yönetimi ele geçiren orduya karşı çıkarak askeri rejime yetkiyi tekrar halka devretmesi ve uluslararası topluma Myanmar halkına destek vermesi çağrısı yapan konuşması, alkış topladı.
Myanmar büyükelçisinin darbe karşıtı ''cesur'' konuşması, aralarında Türkiye'nin BM Daimi Temsilcisi Feridun Sinirlioğlu'nun da olduğu birçok büyükelçi tarafından kutlandı.
- BM Myanmar Özel Temsilcisinden uluslararası topluma demokrasiyi destekleme çağrısı
BM Myanmar Özel Temsilcisi Christine Schraner Burgener de uluslararası topluma ülkede darbe yapan askeri rejimin değil halkın, demokrasinin ve insan haklarının yanında yer alması çağrısında bulundu.
BM Genel Kurulu'nu Myanmar'daki darbeye ilişkin bilgilendiren Burgener, ordunun eylemlerinin hiçbir şekilde meşrulaştırılamayacağını ve demokratik reformlara dönülmesi için kolektif ve ikili tüm kanalların tüketilmesi gerektiğini söyledi.
Askeri rejimin, kendisinden ülkedeki durumu ilk elden görmek ve uluslararası toplumun endişelerini iletmek için yapmak istediği ziyareti ertelemesini istediğini söyleyen Burgener, ordunun büyük çaplı insanlık dışı gözaltılara devam ettiğini söyledi.
''Rohingya halkını ve diğerlerini zorla yerinden eden, insan hakları ihlalleri işleyen aynı askeri rejime nasıl güvenebiliriz?'' diyen Burgener, ''Tüm ülkeleri Myanmar halkının yanında, demokrasi ve insan haklarının yanında yer almaya çağırıyorum.'' ifadesini kullandı.
- Bozkır: ''Myanmar ordusunun halkın iradesine saygı göstermesi için hala geç kalınmış değil''
BM 75. Genel Kurul Başkanı Volkan Bozkır ise, Myanmar'daki darbenin demokratik geçiş sürecine ve sivil yönetime verdiği zarardan duyduğu endişeyi dile getirerek ''Myanmar ordusunun bu olumsuz gelişmeleri tersine çevirmesi ve halkın iradesine saygı göstermesi için hala çok geç değil. Ordu, itidalli davranmak ve seçim sonuçlarına saygı göstererek, sivil yönetime dönüş için gerekli adımları atmak zorunda.'' dedi.
BM Özel Temsilcisi Christine Schraner Burgener'e Myanmar'a kabul edilebilir koşullarda seyahat izni verilmesi yönündeki çağrısını da yineleyen Bozkır, Arakanlı Müslümanlar başta olmak üzere, Myanmar'daki azınlıkların içinde bulunduğu son derece kötü durumun da asla unutulmaması gerektiğini vurguladı.
Bozkır, Arakanlı mülteciler ve zorla yerinden edilmiş kişilerin temel insan haklarına saygı gösterilmesi, bu kişilerin tam vatandaşlık alabilmeleri ve gönüllü, güvenli, onurlu ve sürdürülebilir bir şekilde evlerine geri dönmelerine olanak tanıyan koşullar yaratılması gerektiğini sözlerine ekledi.
- AB'den Myanmar ordusuna olağanüstü hale son verme çağrısı
Avrupa Birliği'nin (AB) BM Daimi Temsilcisi Olof Skoog ise Myanmar'daki darbenin ülkedeki demokratik geçiş sürecini geriye götürdüğünü belirterek orduya olağanüstü hale derhal son verme ve meşru sivil hükümetin yeniden kurulmasına izin vermesi çağrısı yaptı.
- ABD: Myanmar ordusuna eylemlerinin sonuçları olacağını göstereceğiz
ABD'nin BM Daimi Temsilcisi Linda Thomas Greenfield ise ABD'nin Myanmar'da darbeye karşı çıkan milyonlarca kişinin yanında yer aldığını söyledi. Ordunun göstericilere şiddet uygulamasına tolerans gösterilmeyeceğini belirten Greenfield, ''Myanmar ordusuna eylemlerinin sonuçları olacağını göstereceğiz.'' dedi.
- Türkiye: ''Askeri üniformaların siyasette yeri yok''
Türkiye'nin BM Daimi Temsilcisi Feridun Sinirlioğlu da Myanmar'daki darbeyi güçlü bir şekilde kınayarak ''Bugün uluslararası toplum güçlü ve net bir mesaj göndermek için birleşmeli. Askeri üniformaların siyasette yeri yok. Demokrasi, tek meşru yönetişim biçimi ve demokratik süreçlere saygı duyulmalı.'' dedi.
- Myanmar'da askeri darbe
Myanmar ordusu, kendine yakın siyasi grupların 8 Kasım 2020 seçimlerinde hile yapıldığı iddialarını ortaya atması ve ülkede yükselen gerilimin ardından 1 Şubat'ta yönetime el koymuştu.
Ordu, Dışişleri Bakanı ve ülkenin fiili lideri Aung San Suu Çii başta olmak üzere pek çok yetkili ve iktidar partisi yöneticisini gözaltına almış ve 1 yıllığına olağanüstü hal ilan etmişti.
Birleşmiş Milletler ve Avrupa Birliği başta olmak üzere uluslararası toplum darbeyi kınamış, Türkiye en sert tepki veren ülkelerin başında yer almıştı. ABD, Kanada ve İngiltere, darbede rol oynayan askeri yetkililere yaptırım kararı almıştı.
Halk, 6 Şubat'ta demokrasiye dönüş talebiyle gösterilere başlamış, güvenlik güçlerinin sert müdahalesi sonucu darbe karşıtı gösteriler daha kitlesel ve geniş katılımla yapılmıştı.
Ülkede geniş katılımlı gösteriler ve gözaltındaki üst düzey hükümet yetkililerinin askeri mahkemede yargılanmaları sürüyor.